Suki, wiedźmy i bestie. Historie nadzorczyń z niemieckich obozów koncentracyjnych

Kim naprawdę były nadzorczynie z niemieckich obozów koncentracyjnych?

Wokół aufzejerek – kobiet pełniących funkcje nadzorczyń w obozach koncentracyjnych – narosło wiele mitów. Okrutne, sadystyczne, seksualnie wyuzdane – tak przedstawia je popkultura. Ale co jest faktem, a co tylko sensacyjnym wyobrażeniem?

Jan Jakub Grabowski, historyk i twórca popularnego kanału „Okupowana Polska”, który obserwuje blisko dwieście pięćdziesiąt tysięcy osób, wziął te historie pod lupę. Spędził wiele godzin na analizowaniu akt, protokołów i materiałów źródłowych – zarówno polskich, jak i zagranicznych – by oddzielić prawdę od powielanych przez lata mitów.

W książce „Suki, wiedźmy i bestie” pokazuje, jak wyglądała służba kobiet w systemie obozowym, kim naprawdę były Alice Orlowski, Emilie Macha, Luise Danz, Hildegard Lächert, Else Ehrich i Therese Brandl. I co sprawiało, że kobiety w uniformach SS-Gefolge były zdolne do okrucieństwa – albo potrafiły się swojej skłonności do przemocy oprzeć.

Opowiada o sadystkach, które po wojnie stanęły przed sądem, i o tych, które umknęły sprawiedliwości. Opisuje też nieliczne przypadki człowieczeństwa.

To pierwsza tak rzetelna książka o kobietach, które nie tylko funkcjonowały w systemie przemocy, ale często same go napędzały. Doskonale udokumentowana, zajmująca i prowokująca do trudnych pytań o sprawstwo, winę i odpowiedzialność w świecie totalitarnym.

„Herstoria zła to do niedawna temat tabu w badaniach nad historią kobiet. Jan Jakub Grabowski bada historię przemocy i okrucieństwa w totalitarnym świecie, ale nawet tam znajduje promyczek słońca.”

Agnieszka Jankowiak-Maik znana jako Babka od histy

„Książka Jana Jakuba Grabowskiego ukazuje nazistowskie zbrodniarki nie tylko jako uosobienie zła, lecz także jako ludzi uformowanych przez własne wybory i przez historię. Mówienie o sprawcach Zagłady jest ważne – pomaga zrozumieć mechanizmy fanatyzmu i bezrefleksyjnego posłuszeństwa. Dzięki temu pamięć o wojennej przemocy staje się pełniejsza i prowadzi do głębszej refleksji nad naturą człowieka.”

Joanna Czopowicz, autorka strony ssaufseherin.blogspot.com

Jan Jakub Grabowski – historyk, absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ukończył także studia podyplomowe z muzealnictwa, historii totalitaryzmów oraz Akademię Dziedzictwa MCK. Licencjonowany przewodnik i badacz dziejów II wojny światowej, autor wystaw muzealnych, uczestnik konferencji i debat historycznych. Twórca kanału Okupowana Polska na YouTubie i profilu na Facebooku, popularyzujących wiedzę o realiach okupacji niemieckiej i sowieckiej. Finalista konkursu BohaterONy 2021 im. Powstańców Warszawskich. Otrzymał stypendium w ramach programu Kultura w sieci oraz Stypendium Twórcze Miasta Krakowa.